काठमाडौं । भोजपुरको भोजपुर नगरपालिका ७ (तत्कालीन भोजपुर गाविस) का जोसन श्रेष्ठलाई खेलकुद सम्झिनेबित्तिकै मन हल्का हुन्छ र कहिलेकाहीँ गह्रौ मन पनि हुन्छ । आफूले यो क्षेत्रमा गरेको श्रम र प्रगति सम्झिँदा उनी खुशी हुन्छन् भनें सरकारले खेल क्षेत्रलाई र खेलाडीलाई गरेको बेवास्ताले उनको मन रोएको छ ।
आफ्ना साहिला दाई जीवनकुमार श्रेष्ठ भलिवल, फुटवल र व्याडमिन्टनका खेलाडी भएकाले पनि जोसनलाई खेल क्षेत्रमा आउन सहज भयो । उनी यहाँसम्म आउनुको सम्पूर्ण श्रेय दाजुलाई नै दिन्छन् । दाजुले नै ‘खेल्नुपर्छ कान्छा’ भनेको उनलाई अझै सम्झना छ । ५ दाजुभाई र ४ दिदीबहिनीका धनी उनी स्वर्गिय भीमबहादुर र स्वर्गिय अतरकुमारी श्रेष्ठका छोरा हुन् । बुबाआमाको नै स्वर्गारोहण भइसकेको छ । जोसनले जीवनलाई सधैं खेलकुदमा नै लगाए । उनले २०३८ सालमा बीरेन्द्र सिल्ड प्रतियोगितामा भलिवल, ट्रिपल जम्प र हाइजम्पमा भाग लिए । उनले त्यसपछि पूर्वाञ्चल विकास क्षेत्रको विराटनगरमा जिल्लाको प्रतिनिधित्व गर्दै सहभागिता जनाए । उनले २०३९ सालमा विराटनगरमै जिल्ला स्तरीय भलिवल प्रतियोगिता खेले । २०४० सालमा एस्एल्सी दिइसकेपछि उनलाई नगरपालिकास्तरीय भलिवल प्रतियोगिता खेल्नका लागि धनकुटा नगरपालिकाले लिएर गयो । उनीसँगै महेश श्रेष्ठ र राजेन्द्र श्रेष्ठ पनि गएका थिए । विराटनगरमा राम्रो खेल खेलेपछि उनलाई जापानीज गुरुले तालिमको लागि काठमाडौं बोलाए । उनी सन् १९८६ मा नेपाल आर्मीबाट खेलाडी छनौट भए । पुरानो गोरख गण छाउनीबाट खेलेका उनको राम्रो प्रदर्शन रह्यो । उनले त्यही साल हिमाल सिमेन्टद्धारा आयोजित अन्तर संस्थान भलिवल टुर्नामेन्ट प्रतियोगितामा कृषि विकास बैंकबाट खेल्ने अवसर पाए । उनको समूहले लगातार तीन पटक जितेको थियो । उनले २०४५ सालमा अन्तर संस्थान प्रतियोगितामा नेपाल विद्युत् प्राधिकरणबाट खेल खेले । राम्रा खेलाडीलाई विभिन्न संघ संस्थाले किनेर लाने गर्दथे त्यसमा उनी प्रायःजसो पर्ने गर्थे । सन् १९८६ मा १० औंै एशियन गेममा सहभागी भए । कोरियामा भएको प्रतियोगितामा उनको समूहले जितेन । उनी सन् १९८७ मा तालिमको लागि फेरि चीन गए । त्यही साल कलकत्तामा भएको साफ खेलमा पनि प्रतिस्पर्धा गरे । उनले जापानमा तालिम लिएपछि सन् १९८८ मा इरानमा अन्तर्राष्ट्रिय प्रतियोगितामा भाग लिए । जित र हारलाई कुनै वास्ता नगरी खेलिरहने उनको कला देखेर सहकर्मी र प्रशिक्षकहरु पनि छक्क पर्ने गर्दथे । उनले सन् १९८८ मै बंगलादेशमा भिक्टोरिया डे कप खेले, लगत्तै १९८९ मा पनि भिक्टोरिया डे कप खेले । सन् १९८९ मा इन्डोनेसियामा मैत्रीपूर्ण खेल खेलेका उनले तीन महिना फेरि तालिम लिए । सन् १९८९ मै कोरियामा पाँचौं एशियन गेम खेलेपछि उनको माग पनि बढ्दै गयो । उनले त्यसपछि पाँचौं एशियन होन्डाई कप खेले । उनले थाइल्याण्डमा पनि एक महिना तालिम लिए । तालिम लिँदालिँदै खारिएका उनले आफ्नो खेललाई पनि थप उत्कृष्ट बनाउँदै लगे । सन् १९८९ मै चौथो दक्षिण एशियाली साफ गेम खेल्ने अवसर पाए । सन् १९९३ मा बंगलादेशमा छैटौं दक्षिण एशियाली साफ गेम खेलेका उनी त्यसपछि केही समयको लागि जापानतिर नै लागे ।
जापानबाट फर्केर आइसकेपछि उनले ललितपुरको ज्ञानोदय स्कुलमा र आर्मीलाई पनि भलिवल प्रशिक्षण सिकाउन थाले । कतै यही क्षेत्रमा काम गर्न पाए आफूले जानेको सिपलाई सही ढंगले प्रयोग गर्ने सोचमा रहेका उनी सरकारले खेल र खेलाडीलाई सम्मान गर्नुपर्ने बताउँछन् । ‘ म मान्छे कालो छु तर दिल सफा छ, जे देखेको छु त्यही बोल्छु त्यसैले कतिपय मान्छे रिसाउँछन्’ उनी भन्छन् ‘ म सत्य कुरा गर्छु, खेलको विकासको लागि नै बोल्छु, दायाँबायाँ जान्दिन र के बोल्दा फाइदा हुन्छ बाटो हेर्दिन ।’ विभिन्न प्रतियोगितामा भाग लिएका उनले कहिल्यै पनि पराजित भए पनि हार मानेनन् । पराजयलाई शक्तिमा बदलेका कारण नै उनले अहिले आएर अन्तर्राष्ट्रिय खेलाडीको सम्मान पाएका छन् । उनी विदेशबाट खेलाडी ल्याएर नेपालमा तालिम दिनुपर्ने र बाहिरी देशमा तालिम लिने अवसर पाउँदा सबै खेलाडीलाई समान रुपले अवसर दिनुपर्नेमा जोड दिन्छन् । आफूहरुले खेल्दाको समयलाई तुलना गर्दा सूचना र प्रविधिको विकाससंगै खेलप्रति शोख राख्ने दर्शकहरू र शुभेच्छुकको संख्या प्रयाप्त मात्रामा बढेको उनको बुझाई छ । खेलाडीहरूले खेलबाट नै आफ्नो जीविकोपार्जन मात्र नभई विकसित देशहरूमा प्रयाप्त मात्रामा कमाई गरेको उनले बुझेका छन् । नेपालमा त्यस्तो सम्भावना र अवस नभएकोमा उनलाई चिन्ता छ । सरकारको खेल क्षेत्रमा थोरैमात्र बजेट बिनियोजन गरेकोमा उनलाई चित्त दुःखेको छ । खेलाडीहरु खेल क्षेत्रबाट आत्मनिर्भर हुन नसक्दा कतिपय खेलाडीहरु खेलबाट बाहिरिएको र अवसरको लागि विदेशिन बाध्य भएकोमा उनलाई नरमाइलो लागेको छ । युवा नै नभएपछि कसले खेल्ने खेल र खेलाडीले कसरी पदक ल्याउने भन्ने चिन्ता छ उनलाई । यसबारे सम्बन्धित निकायले चासो देखाउनुपर्ने उनको सुझाव छ । सार्कस्तरीय साग गेममा हाम्रा खेलाडीहरूले प्रदर्शन गरेको खेलले नै हाम्रो खेल र खेलाडीहरूको क्षमता र दक्षता मापन गर्न सहयोग पु¥याएको उनले स्पष्ट पारेका छन् ।
भलिबल, फुटबल लगायतका खेल र खेलाडीको विकास गर्न गाउँगाउँमा खेल मैदानहरू र कभर्डहल बनाउन सरकारले चासो देखाउनुपर्ने र उपयुक्त लगानी गर्नुपर्ने उनी सरकारलाई सुझाव दिन्छन् । सरकारले खेलाडी र खेलको लागि प्रोत्साहन गर्ने प्याकेज नल्याएकोमा चिन्तित उनी भन्छन् ‘खेल बुझेका मान्छेलाई बाहिर राखेर नेपालको खेलको र खेलाडीको विकास र विस्तार हुन सक्दैन, अहिलेसम्म यो क्षेत्रमा क–कसले कहिले के योगदान गरे सरकारले खोजी गरेर हिसावकिताव राख्नुपर्दछ ।’