नाममात्रको जनगणना नहोस्

२०७८ मंसिर २ गते, बिहीबार

गणेश जि.सी.
सरकारले कार्तिक २५ गतेदेखि जनगणना गरिरहेको छ । जनगणनाले कहाँ कति मानिस कसरी बसेका छन्, उनीहरुको अवस्था के छ र उनीहरु के जातजातिका छन् र धर्म मान्दछन् भन्ने तथ्यांक लिने गर्दछ । सरकारले ठूलो खर्च गरेर जनगणना गरिरहेको छ । यो गणना केवल औपचारिकतामा मात्र सीमित हुने त होइन भन्ने प्रश्न उठेको छ ।
जनगणनाका लागि सरकारले धेरै ठूलो खर्च गरेको छ । गणकलाई तालिम दिनेदेखि लिएर विभिन्न गोष्ठीका नाममा भएको खर्च चानचुने छैन । सरकारले लिएको लक्ष्य पूरा हुन सक्छ कि सक्दैन भन्नेमा नै प्रश्नचिन्ह खडा भएको छ । जनगणना भइरहँदा अनेक टिकाटिप्पणी भएका छन् । गणकले सोधेका प्रश्नको जवाफलाई गणकले सही नटिपेर आफूखुशी लेखिदिने गरेको गुनासो पनि आएको छ । विशेष गरी धर्मको कुरालाई लिएर विवाद भएको छ । मानिसहरुले दिएको विवरणलाई गणकले आफू अनुकुल गर्ने गरेको पाइएको छ । जनगणनाले वास्तविक चित्र प्रस्तुत गर्ने भए पनि यसरी हचुवाको भरमा गरिएको टिपोटले सही तथ्यांक दिने सम्भावना छैन । सरकारले १९६८ देखि जनगणना सुरु गरेको हो । प्रत्येक १० वर्षमा गरिने गणनाले आगामी १० वर्षसम्म त्यसैलाई आधार बनाएर सरकारले योजना बनाउने भएकाले पनि यसको वैधानिकता कति हुने भन्नेमा शंका सुरु भएको छ । सरकारले गणनामा पनि सबै भाषभाषी र समुदायलाई आत्मसम्मान हुने गरी प्रश्नावली नबनाएको पनि गुनासो आउने गरेको छ । धार्मिक समुदायाको भावनमाथि आँच आउने गरी गरिएको गणनाले यथार्थ चित्र दिन सकेको छैन । विज्ञान र प्रविधिको प्रशस्तै सम्भावना भएको यो देशमा पनि अझै घरघरमा गएर गणना गरिनु त्यति व्यावहारिक नभएको भन्न थालिएको छ । यसलाई आधुनिकतामा ल्याउन सके एकातिर खर्च बचत हुने थियो भनें अर्कातिर समयको पनि बचत हुने सम्भावनलाई सरकारले बुझ्न सकेन ।
विभिन्न संघसंस्थाले मानिसहरुलाई दवाव दिएर आफ्नो धर्म ढाँट्न र गलत टिपाउन निर्देशन गरेका छन् । गणनामा विभिन्न व्इक्ति र समुदायको आफ्नो स्वार्थ हुने भएकाले तथ्यांक सही आउला भन्ने अनुमान लगाउन सम्भव छैन । कसैले दिएको प्रलोभनमा मख्ख परेर विवरण टिपाउँदा त्यसको प्रतक्ष्य फाइदा लिने अरु नै समुदाय हुन सक्छ । विभिन्न विदेशी तत्वले पनि मानिसलाई भ्रममा पारेर गणकलाई सही विवरण नदिने गरेका छन् भने कतै गणकले नै अनुमानका भरमा विवरण भरिदिने गरेका छन् । संकलन गरिएका तथ्यांक रुजु गर्ने कुनै संयन्त्र नभएकाले गणकले भरेको तथ्यांक नै अन्तिम हुँदा पनि समस्या आउने गरेको छ । पेन्सिलले टिपेर गरिएको गणना फेरि कसैले सच्याउला कि भन्ने पनि अर्को शंका गरिएको छ । १० वर्षसम्म देशले कसतो योजना बनाउने, कुन समूह र वर्गका पक्षमा के गर्ने भन्ने गणनाले टुंगो लगाउने भएकाले पनि गणनामा गणक र आम नागरिक पनि सचेत हुनु जरुरी छ ।

141 Views

ताजा

प्लस टु शिक्षालाई उदाहरणीय बनाउने लक्ष्यका साथ अघि बढ्दै रत्नराज्य माबि

२०८१ असार १९ गते, बुधबार

प्लस टु शिक्षालाई उदाहरणीय बनाउने लक्ष्यका साथ अघि बढ्दै रत्नराज्य माबि

२०८१ असार १९ गते, बुधबार

गलत नेतृत्वको हातमा देश परेकाले नेतृत्व परिवर्तन आवश्यक थियोः उपेन्द्र यादव

२०८१ असार १८ गते, मंगलवार

भ्रष्टाचारको फाइल खोलेपछि एक रात पनि टिक्न दिएनन्ः गृहमन्त्री लामिछाने

२०८१ असार १८ गते, मंगलवार

२० लाखभन्दा धेरै पुरुषले वर्षेनी रक्सीकै कारण गुमाइरहेछन् ज्यान

२०८१ असार १७ गते, सोमबार

भोलिबाट ‘पूर्णविराम’ मञ्चन हुँदै

२०८१ असार १६ गते, आईतवार

छैटौं इन्टरनेशनल एक्सिलेन्स अवार्ड सम्पन्न

२०८१ असार १६ गते, आईतवार

गीतकार प्रितम श्रेष्ठको ‘मायालु’ सार्वजनिक (भिडियो)

२०८१ असार १६ गते, आईतवार

डा. प्रदिप सापकोटा उपाध्यायद्वारा भक्तपुर नापी कार्यालय निर्माण

२०८१ असार ३ गते, सोमबार

खराब ब्याटिङका कारण नेपालको लज्जास्पद हार

२०८१ असार ३ गते, सोमबार

नेपालले तेस्रो विकेट पनि गुमायो

२०८१ असार ३ गते, सोमबार

लोकप्रिय

‘स्वीकार’ अटिजम सन्देशमुलक म्युजिक भिडियो सार्वजानिक

२०८० चैत्र २२ गते, बिहीबार

मेरो रहरले कलाकारिता क्षेत्रमा आएकी हुँ

२०८० मंसिर २९ गते, शुक्रबार

मनसुन लम्बियोः ‘धान नकाटौं, काटेको भए भित्र्याइहालौं’

२०८० आश्विन १५ गते, सोमबार

दलाल पूँजीपति वर्ग नै हाम्रो प्रमुख शत्रु हो

२०८० भाद्र २२ गते, शुक्रबार

शनिबार काठमाडौंका ५० भन्दा बढी ठाउँमा विद्युत् सेवा अवरुद्ध हुने

२०८० भाद्र १ गते, शुक्रबार

काठमाडौं महानगरपालिकाद्वारा खुल्ला दूध बेचबिखन, पानीपुरी, चटपटेमा रोक लगाउने तयारी

२०८० श्रावण २८ गते, आईतवार

राजकुमारको कृषि कथाः कर्म गर, सफलता पछिपछि आउँछ

२०८० असार २४ गते, आईतवार

१ लाख १ हजार १सय ११ रुपैया राशिको आदर्श पत्रकारिता पुरस्कार किशोर नेपाललाई

२०७९ चैत्र २४ गते, शुक्रबार

धनकुटा महोत्सवमा ३० जना घाइते

२०७९ माघ १५ गते, आईतवार

2020 Copyrights Reserved at dnfkhabar.com

Designed & Developed By Web House Nepal